Sociological Cultural Studies

Sociological Cultural Studies

Inter generational comparison of the prevalence of nomophobia and its causes in Iran: A case study of the University of Science and Culture

Document Type : .

Authors
Zahra Ojagh 1
Zohreh Ebrahimi Atani 2
Ebtesam Razavi Dinani 3
1 Department of Cultural Studies and Communication, Institute for Humanities and Cultural Sturdies;Tehran, Iran.
2 PhD Student in Communication Sciences, Department of Communication Sciences, Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran.
3 - Department of Communication, Arak Branch, Islamic Azad University, Arak, Iran.
10.30465/scs.2025.52831.3052
Abstract
Abstract
This paper aims to compare the prevalence of nomophobia between people belonging to the “X and Y” generation and people belonging to the “Z and Alpha” generation among students, employees, and professors of the University of Science and Culture in the second semester of the academic year 2024-25 and to identify its causes in Iran. For this purpose, a theoretical synthesis of the four dimensions of nomophobia and the theory of dependency was used. The study subjects consisted of 384 people which were selected from the statistical population of7600 people. The data were collected by using validated Nomophobia Scale (NMP-Q) by Yildirim and Correa (2015) and analyzed using SPSS software. The difference across the categories of independent variables on each of the dependent variable (nomophobia) for each generation was examined by ANOVA. According to findings, Generations Alpha and Z are more dependent on smartphones than Generations X and Y. Among the factors of Nomophobia, "lack of access to information" had the highest mean (21.86), but the factor “loss of connection" with value of 0.048 for partial Eta squared played the main role in the intergenerational difference in the components of Nomophobia. Women and students were more vulnerable to nomophobia than men and other occupational groups. Increasing age and job experience can also play a role in reducing nomophobia. The study demonstrated differences between generations’ score on nomophobia and concerns about "lack of access to information" is the biggest contributor to nomophobia.
Key words: Nomophobia, Intergenerational comparison, Smart phones, Survey, NMP-Q



Introduction
This paper aims to compare the prevalence of nomophobia between people belonging to the “X and Y” generation and people belonging to the “Z and Alpha” generation among students, employees, and professors of the University of Science and Culture in the second semester of the academic year 2024-25 and to identify its causes in Iran. Nowadays, a large number of people use smartphones. These habits have become common behavioral traits, increasing the likelihood of smartphone dependence and fear of not being able to access it, something called nomophobia. Nomophobia is the intense anxiety caused by leaving home without a smartphone or losing contact with it. Literature review shows the prevalence of nomophobia with varying severity among 15.2 to 99.7 percent of research participants, and its prevalence in Iran is also noteworthy. Given the increasing penetration of the Internet and the growth of younger generations in a saturated media environment, the level of nomophobia appears to vary across generations. Considering (1) the impact of Nomophobia on various areas of an individual's life, including distraction, decreased interpersonal relationships and social interactions, decreased concentration, and poor academic performance, and (2) the importance of the age factor in the amount and manner of smartphone use, comparisons between different generational groups in Iran are necessary. Therefore, this article studies the prevalence of Nomophobia in Iran with an intergenerational approach.

Theory
For this purpose, a theoretical synthesis of the four dimensions of nomophobia and the theory of dependency was used. The four dimensions of nomophobia are: (1) fear or nervousness for not being able to communicate with other people; (2) fear of not being able to connect; (3) fear of not being able to have immediate access to information; and (4) fear of the renunciation of the comfort provided by mobile devices. These dimensions show that a person's behavior with a smartphone is organized based on their needs. Sandra Ball-Rokeach and Melvin DeFleur in 1976 introduced a systematic approach to the study of the effects of mass media on audiences and of the interactions between media, audiences, and social systems that was named media dependency theory. According to this theory, people depend on the media to satisfy two needs: 1- The need to have information (knowledge of developments and events in modern society) 2- The need to not know and escape from reality (humorous programs in leisure time, etc.). The greater the needs, the greater the level of dependence, but this dependence may be so great that it makes separation from the medium difficult and daunting. This state of dependence and fear of not having access to a smartphone is nomophobia. Humans rely on media for a variety of informational, social, and psychological needs. This dependence can vary depending on the individual's circumstances, needs, and culture and social situation. In the context of nomophobia, this theory helps us understand which needs are more important and prioritized among Iranian participants and what role generational differences play in this. Generation refers to people born in the same historical period; those who live in the same social and historical environment and have similar events and experiences of youth. The importance of media in the behavior of age groups is so great that some researchers have separated generational groups based on media. Based on the literature, the combination of Generation Z and Alpha, who are considered digital natives, use digital technologies, including smartphones, in a different way and to a different extent than other generations. According to this theoretical framework, two factors influencing the incidence of Nomophobia are generational affiliation and dependence on the phone to fulfill needs, and according to the theoretical model, needs are related to the dimensions of Nomophobia.

Materials and Methods
The study subjects consisted of 384 people which were selected from the statistical population of7600 people. The data were collected by using validated Nomophobia Scale (NMP-Q) by Yildirim and Correa (2015) and analyzed using SPSS software. The difference across the categories of independent variables on each of the dependent variable (nomophobia) for each generation was examined by ANOVA.

Discussion and Result
According to findings, the incidence of nomophobia in the Alpha - Z generation is higher at the “moderate” and “severe” levels. While most people belonging to the X - Y generation are at the low level (no nomophobia) in terms of the severity of nomophobia. Based on the findings, it seems that mobile phone addiction and nomophobia are higher among the Z - Alpha generation -than among the X- Y generation. Generations Alpha and Z are more dependent on smartphones than Generations X and Y. Among the factors of Nomophobia, "lack of access to information" had the highest mean (21.86), but the factor “loss of connection" with value of 0.048 for partial Eta squared played the main role in the intergenerational difference in the components of Nomophobia. Women and students were more vulnerable to nomophobia than men and other occupational groups. The severity of nomophobia among students ranged from moderate (59%) to severe (18.3%). Also, in all four dimensions, men had the lowest average and women had the highest average. Increasing age and job experience can also play a role in reducing nomophobia.

Conclusion
concluding the Generations Alpha - Z had higher levels of nomophobia compared to Generations X - Y. These results can be explained by the lifestyle and level of interaction of these generations with technology. The study demonstrated differences between generations’ score on nomophobia and concerns about " fear of not being able to have immediate access to information " is the biggest contributor to nomophobia. The results showed that although “fear of not being able to have immediate access to information” has the highest average based on the participants’ self-reports, “fear of not being able to connect” has the highest impact in terms of the impact of factors in causing nomophobia. The effect size indicates the impact and contribution of each dimension in the creation and severity of this issue. Therefore, it can be stated that “fear of not being able to connect” is the most important reason for the generational difference in the field of nomophobia. In line with media dependency theory, both the need for access to information and leisure play a role in the fear of losing a smartphone.
Keywords
Nomophobia
Intergenerational comparison
Smart phones
Survey
NMP-Q
احمدزاده، رقیه (1403). بررسی نقش احساس تنهایی با نوموفوبیا در دانش‌آموزان دخترانه، اولین همایش علوم انسانی با رویکرد نوین، آستارا، https://civilica.com/doc/2094884
اکبرزاده، محمدمهدی (1404). نقش واسطه‌ای باورهای وسواسی ناکارآمد در رابطه بین سبک‌های دلبستگی و نوموفوبیا در دانشجویان پرستاری. مجله روانشناسی و روانپزشکی شناخت. ۱۲ (۱): ۱۸-۳۳. URL:http://shenakht.muk.ac.ir/article-1-2220-fa.html
اکبرزاده، محمدمهدی؛ ایمانی، سعید (1403). رابطه بین سبک‌های دلبستگی ناایمن و نوموفوبیا در دانشجویان بزرگسال ‌نوظهور: نقش واسطه‌ای کمال‌گرایی منفی، رویش روان‌شناسی، 13(11)، 11-20. URL:http://frooyesh.ir/article-1-5619-fa.html
اکبری، علی؛ تاجیک اسماعیلی، سمیه و تربتی، سروناز (1403). «مطالعه رابطه میان نوموفوبیا و هویت اجتماعی در میان جوانان شهر تهران»، فصلنامه علمی مطالعات راهبردی فرهنگ، سال 4، شماره 4، پیاپی 16، ص307-275.
برزگری، سعید؛ مهدوی، سیف علی؛ موسی‌زاده، نوشین؛ علی‌نژاد، معصومه؛ حسنی، سید علیرضا؛ علاالدینی شورمستی، کمال‌الدین (1403). «بررسی ارتباط نوموفوبیا با استرس درک شده و حمایت اجتماعی درک شده در دانشجویان پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مازندران در سال 1402»، مجله دانشگاه علوم پزشکی مازندران، دوره 34، شماره 242، ص114-102.
پناهی قشه‌توتی، زکیه؛ خسروی، زهره؛ فرح بیجاری، اعظم (1397). «رابطه بین احساس تنهایی و نوموفوبیا به واسطه‌گری بهزیستی معنوی در میان دانشجویان دختر دانشگاه الزهرا (س)»، مطالعات روان‌شناختی دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی دانشگاه الزهرا (س)، دوره 14، شماره 4، ص73-90.
پورمحسنی کلوری، فرشته؛ جعفریان، سمیرا؛ جعفری، عیسی؛ صنوبر، لاله (1399). «نقش ویژگیهای شخصیتی و تنهایی در پیش‌بینی نوموفوبیا». فصلنامه پژوهش‌های کاربردی روانشناختی، 11(3)، ص69-28.
تاج‌الدینی، اورانوس؛ طغرلی، طاهره (1402). تأثیر اطلاع‌درمانی بر نوموفوبیا در دانشجویان، پژوهشنامه کتابداری و اطلاع‌رسانی، 13(2)، 114-134. doi: 10.22067/infosci.2023.82679.1165
چمن‌آرایی، پیمان (1402). ارائه مدل ساختاری نوموفوبیا (بی‌موبایل‌هراسی) براساس متغیرهای فراتشخیصی (اجتناب تجربه‌ای و کژتنظیمی هیجانی) با نقش میانجی افسردگی در نوجوانان شهر تهران، پیشرفت‌های نوین در علوم رفتاری، ۸ (۵۶): ۵۱۱-۴۹۶. URL:http://ijndibs.com/article-1-889-fa.html
خواجه‌ئیان، داتیس؛ صلواتین، سیاوش؛ کلی، شقایق؛ یزدانی، امیرحسین (1399). «الگوی رفتاری نسل بومیان دیجیتال ایرانی در اینستاگرام: داده‌کاوی در کلان داده‌های شبکه اجتماعی»، فصلنامه پژوهش‌های ارتباطی، سال 27، شماره 1، پیاپی 101، ص9-32.
دادرس، زهرا؛ فرامرزیانی، سعید؛ جعفری، علی؛ بیابانی، غلامحسین، (1397). «اعتیاد به شبکه‌های اجتماعی موبایلی و اثرات فرهنگی و رفتاری ناشی از آن (مورد مطالعه: دانش‌آموزان دختر دوره متوسطه)»، فصلنامه مطالعات رسانه‌های نوین، سال 5، شماره 19، ص150-177.
دلاورپور، محمدآقا؛ بهار، مهسا؛ قدس، فاطمه، (1398). «پیش‌بینی نوموفوبیا بر اساس وضعیت خلقی و حساسیت اضطرابی: تحلیل نقش تعدیل‌کنندگی جنسیت»، مجله روانشناسی بالینی، سال 11، شماره 2، ص52-66.
رجبی، سوران؛ عباسی، رضا؛ عوضی، زینب؛ حسن‌خواه، زینب (1398). «بررسی همه‌گیرشناسی نوموفوبیا و ارتباط آن با وسواس وارسی تلفن همراه و اعتیاد به اینترنت در بین دانشجویان»، پنجمین کنفرانس بین‌المللی پژوهش در روان‌شناسی، مشاوره و علوم تربیتی. https://civilica.com/doc/1011250
رشنو، حدیث؛ سیاه منصوری، علی (1403). مدل‌یابی معادلات ساختاری نوموفوبیا براساس سبک‌های دلبستگی ناایمن و تنظیم شناختی هیجان ناسازگارانه با نقش میانجی احساس تنهایی، فصلنامه پژوهش‌های نوین روانشناختی، 19(75)، 170-184. doi: 10.22034/jmpr.2024.62562.6302
سلیمانی ساسانی، مجید؛ اکبری، الهام (1399). «تحلیل مصرف فرهنگی و رسانه‌ای نسل‌های رسانه‌ای در رسانه‌های اجتماعی؛ مطالعه کاربران فضای مجازی در شهر تهران»، مطالعات جامعه‌شناختی، دوره 27، شماره 2، ص359-325.
سلیمانی، سلیمان؛ محمدخانی، پروانه؛ زهرا کار، کیانوش (1401). «تدوین مدل علائم نوموفوبیا در دانش‌آموزان براساس سبک دلبستگی و سواد رسانه‌ای با میانجی‌گری اعتیاد به اینترنت»، مجله دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد، سال 65، شماره 4، ص1537-1523.
سیاح، سرورالسادات؛ قدمی، ابوالفضل؛ و آزادی، فاطمه (1396). «بررسی ویژگی‌های روان‌سنجی پرسشنامه نوموفوبیا (بی‌موبایل هراسی) در بین دانشجویان ایران»، روان‌سنجی، 6(23)، ص7-25.
شیرافکن، امیرحسین؛ نصرالهی، اکبر؛ حسن زاده، رمضان، (1399). «رابطه اعتیاد به فضای مجازی با قلدری سایبری و بی موبایل هراسی در دانشجویان»، فصلنامه فن‌آوری اطلاعات و ارتباطات در علوم تربیتی، سال 10، شماره 3، ص 124-105.
عزتی، الهام. (1402). بررسی رابطه بین سبک‌های دلبستگی با اختلال نوموفوبیا در بین نوجوانان شهر تبریز. کنفرانس بین‌المللی روانشناسی، علوم تربیتی و سبک زندگی. SID. https://sid.ir/paper/1129976/fa
علویان، فیروزه؛ شاکری، سعیده (1403). «بررسی شیوع نوموفوبیا پس از همه‌گیری کووید 19 در مراکز دانشگاهی فرهنگیان اصفهان»، فصلنامه علوم پیراپزشکی و بهداشت نظامی، 19(2)، ص9-20.
علیزاده، محسن؛ حسنی، محسن؛ میان‌بندی، گوهر؛ عاشوری، احمد (1400). «رواسازی و اعتباریابی پرسشنامه نوموفوبیا در نمونه ایرانی»، مجله روان‌پزشکی و روان‌شناسی بالینی ایران، 27(2)، ص234-247.
عموشاهی، محمدحسن؛ فرهادی، هادی (1403). «مروری بر شیوع، اثرات روان‌شناختی- اجتماعی و جسمانی نوموفوبیا»، فصلنامه‌ ایده‌های نوین روان‌شناسی، دوره 21، شماره 25، ص1-31.
غلام حسین‌زاده، علی؛ نورایی، حامد؛ حسینی، زهراسادات (1403). تأثیر هراس اجتماعی بر نوموفوبیا با نقش واسطه‌ای امنیت روانی دانشجویان، نوزدهمین همایش ملی علمی پژوهشی روانشناسی و علوم تربیتی، شیروان، https://civilica.com/doc/1994061
قنبری جوپیش، معصومه؛ اپرخیده، نیوشا؛ موسوی، سیده مریم (1403). رابطه استرس ادراک شده و نوموفوبیا با نقش میانجی حمایت اجتماعی در دانشجویان، رویش روان‌شناسی، 13(10)، 121-130. URL:http://frooyesh.ir/article-1-5504-fa.html
کلاه‌کج، بنت‌الهدی؛ خلعتبری، جواد؛ صلاحیان، افشین؛ نصرالهی، بیتا (1402). «پیش‌بینی نوموفوبیا براساس سبک‌های دلبستگی با نقش واسطه‌ای احساس تنهایی در نوجوانان»، خانواده درمانی کاربردی، 4(3)، ص144-125.
کوثری، مسعود (1387). «نسل‌های ایکس، وای و زد و سیاستگذاری فرهنگی در ایران»، مجله راهبرد فرهنگ، شماره 3، ص65-84.
مسافری قمی، مراد؛ رستگار، عباسعلی؛ یزدانی، حمیدرضا؛ آذر، عادل و دامغانیان، حسین (1395). «شناسایی گوناگونی ارزش‌های کاری مبتنی بر تفاوت نسل‌ها در محل کار»، پژوهشنامه مدیریت اجرایی، 8(16)، ص188-163.
منصوریان، مرتضی؛ صلحی، مهناز؛ ادب، زهره؛ و لطیفی، مرضیه (1393). «رابطه وابستگی به تلفن همراه با احساس تنهایی و حمایت اجتماعی در دانشجویان». مجله علوم پزشکی رازی، 21(120)، ص1-8.
وحیدا، فریدون؛ کریمیان، حبیب‌الله؛ کوپایی، محمد (1391). «تأثیر وسایل ارتباط جمعی بر همبستگی ملی جوانان و دلبستگی آنها به هویت ایرانی»، مجله مطالعات توسعه اجتماعی ایران، سال 4، شماره 4. ص123-132.
 
Adawi, Mohammad, Bragazzi, Nicola Luigi, Argumosa-Villar, Lidia, Boada-Grau, Joan, Vigil-Colet, Andreu, Yildirim, Caglar, Del Puente, Giovanni, & Watad, Abdulla. (2018). Translation and validation of the Nomophobia Questionnaire in the Italian language: Exploratory factor analysis. JMIR mHealth and uHealth, 6(1), e24.
Aibod, Sehat, Naghipour, Sakineh, Naghipour, Kafyeh, Veisani, Yousef, Mohamadian, Fathola, et al. (2025). Assessment of Validity and Reliability of the Nomophobia Questionnaire (NMP-Q) Among Iranian Medical Students. Shiraz E-Med J. In Press (In Press): e146864. https://doi.org/10.5812/semj-146864.
Bajaj, Saksham, Maheshwari, Sushil, Kumar., Maheshwari, Preksha, Sharma. (2020). Prevalence of nomophobia among college students: An exploratory cross-sectional survey. Indian J Psy Nsg; 17: 29-32.
Bhattacharya S, Bashar M, Srivastava A, Singh A. (2019). NOMOPHOBIA: NO MObile PHone PhoBIA. J Family Med Prim Care. 8: 1297–300. https://doi.org/10.4103/jfmpc.jfmpc_71_19
Bartwal, Janki & Nath, Bhola. (2020). Evaluation of nomophobia among medical students using smartphone in north India. Med J Armed Forces India; 76(4): 451-5.
Cho, Sumi, & Lee, Eunjoo. (2016). Distraction by smartphone use during clinical practice and opinions about smartphone restriction policies: A cross-sectional descriptive study of nursing students. Nurse education today, 40, 128-133.
Durmaz, Ahmet, Inci, Dursun & Ebru, Tumer, Kabadayi. (2020). Mitigating the effects of social desirability bias in self-report surveys: Classical and new techniques. In Applied social science approaches to mixed methods research. pp. 146-185. IGI Global Scientific Publishing. DOI:10.4018/978-1-7998-1025-4.ch007
George, G., Vincent, J., & Geogre, J. B. (2023). A study on the prevalence of nomophobia and its associated factors among the medical students of a medical college in central Kerala. International Journal Of Community Medicine And Public Health, 10(6), 2224–2227. https://doi.org/10.18203/2394-6040.ijcmph20231707
Gezgin, Deniz, Mertkan, Cakir, Ozlem., & Yildirim, Soner. (2018). The relationship between levels of nomophobia prevalence and internet addiction among high school students: The factors influencing Nomophobia. International Journal of Research in Education and Science (IJRES), 4(1), 215-225.
Gupta, Deepika. (2019). Nomophobia: e-Relationship and its determinants across Different Generation. Journal of Advance Research in Science and Social Science (JARSSC), 2(1).
Gutiérrez-Puertas, Lorena, Márquez-Hernández, Veronica. V., São-Romão-Preto, Leonel, Granados-Gámez, Genoveva, Gutiérrez-Puertas, Vanesa, & Aguilera-Manrique, Gabriel. (2019). Comparative study of nomophobia among Spanish and Portuguese nursing students. Nurse education in practice, 34, 79-84.‏
Haris, Abdul. (2024). A Comparative Study on the level of Nomophobia and Smartphone Addiction among three Generations: Boomers, Millennials and Generation Z. https://www.researchgate.net/publication/378845847
Hassan, M. Almusa, Cabfm, A. AL-Qahtani, Safar, A. Sbfm, S. A., Rishi, K. B., Fatima Riaz, P. D., ... & Mostafa, M. (2019). Prevalence and determinants of “No-Mobile” phobia (Nomophobia) among University students. The Medical Journal of Cairo University, 87(June), 2581-2586.
Ishii, Kenichi. (2011). Examining the adverse effects of mobile phone use among Japanese adolescents. Keio Communication Review, 33(33), 69-83.
Kar, Sonali, Sharma, N. N., Mistry, Chitra, and Pal, Rahul. (2017). Prevalence of nomophobia among medical students in a private college of Bhubaneswar, Odisha, Journal of Bio, 6, 6, 2277–8330.
León-Mejía, Ana, Calvete, Esther, Patino-Alonso, Carmen, Machimbarrena, Juan, M, González-Cabrera, Jauquin. (2021). Nomophobia Questionnaire (NMP-Q): Factorial structure and cut-off points for the Spanish version. Adicciones. 31;33(2):137-148. English, Spanish. doi: 10.20882/adicciones.1316. PMID: 32677693.
Mallya, Nalini, V., Sunil, Kumar. DR, Mashal, Siddaling. (2018). A study to evaluate the behavioral dimensions of “Nomophobia” and attitude toward smartphone usage among medical students in Bengaluru. Natl J Physiol Pharm Pharmacol, 8: 1553.https://doi.org/10.5455/njppp.2018.8.0827603092018
McCrindle, M. & Fell, A. (2020). Understaning generation alpha. New South Wales: McCrindle Research Pty Ltd.
Pontes, H.alley, M., Caplan, Scott. E. and Griffiths, Mark. D. (2016). Psychometric validation of the generalized problematic internet use scale 2 in a portuguese sample. Computers in Human Behavior Journal, 63(4): 823-833.
Qutishat, Mohammed, Lazarus, Rathinasamy, Eilean, Razmy, A.Mohamed, Packianathan, Samson. (2020). University students nomophobia prevalence, sociodemographic factors and relationship with academic performance at a University in Oman. International Journal of Africa nursing Sciences. 13: 100206.
Rosenman, Robert, Tennekoon, Vidhura, & Hill, Laura G. (2011). Measuring bias in self-reported data.  International Journal of Behavioral and Healthcare Research, 2(4), 320. http://doi.org/10.1504/IJBHR.2011.043414
Schwaiger, Elizabeth, Tahir, Rameen. (2020). Nomophobia and its predictors in undergraduate students of Lahore, Pakistan. Heliyon, 6, 9, e04837.
Vagka, Elissavet, Gnardellis, Charalambos, Lagiou, Areti, Notara, Venetia. (2023). Prevalence and Factors Related to Nomophobia: Arising Issues among Young Adults. European. Journal of Investigation in Health Psychology and Educucation. 13, 1467–1476. https://doi.org/10.3390/ejihpe13080107
Tams, Stefan, Legoux, Renaud, & Léger, Pierre, Majorique Leger. (2018). Smartphone withdrawal creates stress: A moderated mediation model of nomophobia, social threat, and phone withdrawal context. Computers in Human Behavior, 81, 1-9.
Yildirim, Caglar, & Correia, Ana-Paula. (2015). Exploring the dimensions of nomophobia: Development and validation of a self-reported questionnaire. Computers in Human Behavior. 49: 130-7. https://doi.org/10.1016/j.chb.2015.02.059. 
Sociological Cultural Studies
Volume 16, Issue 4 - Serial Number 58
Winter 2026
Winter 2026
Pages 217-253

  • Receive Date 08 September 2025
  • Revise Date 12 October 2025
  • Accept Date 13 October 2025
  • Publish Date 20 February 2026